W sytuacji, kiedy podatnik nie posiada kasy fiskalnej, bo nie ma takiego obowiązku, musi prowadzić inne ewidencje, które będą w stanie umożliwić prawidłowe rozliczenie podatku VAT. Musi prowadzić zatem ewidencję dostawy. Jest ona dość szczegółowa. Dla niektórych podatników przewidziano pewne uproszczenia w tym zakresie.
Na mocy obowiązujących przepisów ustawy o VAT podatnicy, którzy świadczą usługi w zakresie handlu, a także Ci, którzy dokonują sprzedaży opodatkowanej lub zwolnionej od podatku, a także tej, która opodatkowana jest według różnych stawek (którzy także nie muszą prowadzić ewidencji przy użyciu kasy fiskalnej), mogą dokonywać rozdzielenia sprzedaży towarów w danym okresie rozliczeniowym w proporcjach, które będą wynikać z udokumentowanych zakupów pochodzących z tego właśnie okresu, w jakim dokonano określonego zakupu. By obliczyć te proporcje należy uwzględnić wyłącznie te towary, które zostały przeznaczone do dalszej sprzedaży, oczywiście wedle cen, które uwzględniają już  podatek. Przepis ten umożliwia zatem sytuację, kiedy ewidencja sprzedaży zawierać będzie jedynie wartość sprzedaży czyli utargu, która będzie przedstawiona w kwocie brutto. W tym przypadku trzeba jednak pamiętać o tym, by prowadzić szczegółową ewidencję nabycia, czyli zakupu, bowiem to na jej podstawie zostanie ustalona kwota podatku należnego.