Ryczałt 2022. Jakie są stawki, składka zdrowotna, ile zapłacisz w przyszłym roku?


10 grudnia 2021 7 min. czytania

2022 rok przyniesie wiele zmian w kwestii rozliczenia ryczałtu. Ryczałtowcy muszą dokładnie przyjrzeć się nowelizacji stawek oraz kategoryzacji konkretnych typów usług i działalności.

W 2021 roku rozszerzony został katalog rodzajów działalności, które mogą skorzystać z opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, zmienione zostały także stawki ryczałtu. Kolejne zmiany czekają nas wraz z wprowadzeniem Polskiego Ładu. 

Stawki 17% i 14%

Od 2022 roku przychody, które osiągane będą ze świadczenia usług w zakresie opieki zdrowotnej, opodatkowane będą, nie jak dotąd według dwóch stawek, a według jednej. Będzie to stawka ryczałtu wynosząca 14% przychodu. Nie będzie istotne, czy usługi świadczone będą osobiście, czy też z pomocą osób zatrudnionych. Ta sama stawka będzie obowiązywać wobec przychodów uzyskiwanych ze świadczenia usług:

  • inżynierskich,
  • projektowania,
  • architektonicznych
  • badań i analiz technicznych.

Przypomnijmy, że obecnie funkcjonuje rozróżnienie na przychody osiągane w ramach wolnych zawodów (wykonywane osobiście) – obciążone stawką 17%, a także osiągane z pomocą pracowników – ze stawką 15%.

Stawka 17% została zatem obniżona wyłącznie dla wybranych grup zawodowych wymienionych wyżej. Dla pozostałych nie zmienia się jej wysokość.

Stawka 12%

W 2022 roku pojawi się również nowa stawka ryczałtu 12% dla niektórych przychodów związanych ze świadczeniem usług w obszarze IT, które obecnie opodatkowane są według stawki 15%, czyli usług:

  • związanych z wydawaniem: pakietów gier komputerowych, z wyłączeniem publikowania gier komputerowych w trybie on-line, pakietów oprogramowania systemowego, pakietów oprogramowania użytkowego, oprogramowania komputerowego pobieranego z Internetu, z wyłączeniem pobierania oprogramowania w trybie on-line,
  • z doradztwem w zakresie sprzętu komputerowego, związanych z oprogramowaniem, objętych grupowaniem „oryginały oprogramowania komputerowego”, związanych z doradztwem w zakresie oprogramowania, w zakresie instalowania oprogramowania, oraz związanych z zarządzaniem siecią i systemami informatycznymi.

Stawki 15% i 8,5%

Niższą stawką ryczałtu – 15% –  będą opodatkowane przychody z tytułu świadczenia usług w zakresie pomocy społecznej świadczone w ramach wolnych zawodów.

Co ważne, rozróżnieniu podlegają usługi z zakwaterowaniem i bez niego. Stawka ta tyczy się usług bez zakwaterowania. Jakie zatem usługi wchodzą w grę? Odwiedzanie i pomoc w domu osobom chorym, niepełnosprawnym, usługi pomocy nad dziećmi. W przypadku tzw. „pomocy społecznej z zakwaterowaniem” będzie to 8,5% przychodów do kwoty 100 000 zł oraz 12,5% przychodów od nadwyżki ponad kwotę 100 000 zł. 

Stawka ryczałtu 8,5% obejmie także przychody ze świadczenia usług w zakresie edukacji świadczone w ramach wolnych zawodów.

Stawka 3%

Najniższa stawka, jak dotąd, obejmie szeroki zakres działalności:

  • działalność gastronomiczną z wyjątkiem sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5%;
  • usługi zakresie produkcji zwierzęcej;
  • usługi w zakresie handlu;
  • działalność rybaków zalewowych oraz morskich obejmująca sprzedaż  ryb oraz innych surowców pochodzących z własnych połowów;
  • sprzedaż ruchomych składników majątku, które są wykorzystywane w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej (poza nieruchomościami, które są opodatkowane podatkiem 10%);
  • sprzedaż ruchomych składników majątku przedsiębiorstwa w spadku.

Odliczenia na ryczałcie

Ryczałtowców omijają ulgi przewidziane dla podatników na zasadach ogólnych: prorodzinna (na dzieci) oraz ulga na użycie nowych technologii. Wielu przedsiębiorców rozliczających się ryczałtem, pod względem typu prowadzonej działalności, mogłoby jednak skorzystać z ulgi IP BOX. Jest to bowiem ulga w opodatkowaniu dochodów wynikających z praw własności intelektualnej. Polega ona na tym, że przedsiębiorcy, którzy wytwarzają wynalazki, czy  wymyślają nowe patenty, mogą liczyć na zwolnienie podatkowe. Niestety ustawodawca wyłącza także z tej ulgi ryczałtowców.

Jakie zatem ulgi przysługują na ryczałcie?

  • ulga na internet – jedynym wymogiem jest jednak comiesięczne opłacanie rachunków za jego dostawę;
  • ulga abolicyjna – osoby pracujące za granicą mają możliwość skorzystać z ulgi abolicyjnej w celu obniżenia podatku do zapłaty w Polsce. Dotyczy to tych podatników, którzy na stałe mieszkają w Polsce, ale  uzyskali dochody w krajach, z którymi RP ma podpisaną umowę o proporcjonalnym odliczeniu podatku;
  • ulga w przypadku darowizn na Organizacje Pożytku Publicznego i kult religijny – są aż cztery rodzaje darowizn, które możesz rozliczyć w swoim picie: krwiodawstwo realizowane przez honorowych krwiodawców, darowizna na organizacje pożytku publicznego, darowizna na cele kultu religijnego oraz darowizna na cele charytatywno-opiekuńcze kościoła;
  • ulga termomodernizacyjna – pozwala na odliczenie od dochodów (przychodów) wydatków związanych z realizacją przedsięwzięć termomodernizacyjnych, wymiany źródeł ogrzewania oraz instalacji odnawialnych źródeł energii w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych;
  • ulga w przypadku darowizny na walkę z pandemią – w związku z pandemią COVID-19 w 2020 roku zostały wprowadzone ulgi podatkowe w związku z dokonywanymi darowiznami na cele związane z walką z koronawirusem;
  • ulga badawczo-rozwojowa – pozwala przedsiębiorcom na dodatkowe odliczenie od podstawy opodatkowania wydatków poniesionych na działalność badawczo-rozwojową;
  • ulga rehabilitacyjna (na zakup leków) – podatnik posiadający orzeczenie o niepełnosprawności, może odliczyć wydatki poniesione na zakup leków;
  • ulga mieszkaniowa – pozwala między innymi na: nabycie lokalu lub budynku mieszkalnego, nabycie spółdzielczego prawa do własności, nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego;
  • ulga przy wpłatach na emeryturę – w tym przypadku odliczeniu od podstawy opodatkowania podlegają kwoty wpłat na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego (IKZE)

Zmiana definicji wolnego zawodu

Wielu ryczałtowców zalicza się do przedstawicieli wolnego zawodu. Warto więc wspomnieć, że wraz z nowym rokiem zmienia się jego definicja. Od przyszłego roku wolny zawód będzie oznaczał:

(…) pozarolniczą działalność gospodarczą wykonywaną osobiście przez tłumaczy, adwokatów, notariuszy, radców prawnych, biegłych rewidentów, księgowych, agentów ubezpieczeniowych, agentów oferujących ubezpieczenia uzupełniające, brokerów reasekuracyjnych, brokerów ubezpieczeniowych, doradców podatkowych, doradców restrukturyzacyjnych, maklerów papierów wartościowych, doradców inwestycyjnych, agentów firm inwestycyjnych oraz rzeczników patentowych.

Przypomnieć trzeba jednak, że za osobiste wykonywanie wolnego zawodu uważa się wykonywanie działalności bez zatrudniania innych osób na podstawie jakiejkolwiek umowy: na o pracę, umów zlecenia, umów o dzieło oraz innych umów o podobnym charakterze.

W porównaniu z aktualną definicją, definicja ta nie będzie obejmować: lekarzy, stomatologów, techników dentystycznych, weterynarzy, położnych, pielęgniarek, felczerów, psychologów, fizjoterapeutów, architektów, inżynierów budownictwa, architektów, rzeczoznawców budowlanych, nauczycieli udzielających lekcji na godziny.

Składka zdrowotna dla ryczałtowców

Polski Ład wprowadzi również zmiany w kwestii zasad naliczania składki zdrowotnej. Przedsiębiorcy opodatkowani ryczałtem zapłacą jak dotychczas 9% składkę zdrowotną, ale od 2022 roku liczona ona będzie od innej podstawy wymiaru składki. Dodatkowo od stycznia 2022 nie będziesz mógł dokonać odliczenia składki zdrowotnej od podatku.

Od 1 stycznia 2022 r. obowiązujące będą trzy podstawy wymiaru:

  1. przy przychodach rocznych do 60 tys. zł – 60% przeciętnego wynagrodzenia,
  2. przy przychodach rocznych od 60 tys. zł do 300 tys. zł – 100% przeciętnego wynagrodzenia,
  3. przy przychodach rocznych powyżej 300 tys. zł. – 180% przeciętnego wynagrodzenia.
Stawka na ryczałcie

Ryczałt czy VAT?

Początkujący przedsiębiorcy często myślą, że decyzja o rozliczaniu się ryczałtem ewidencjonowanym wyklucza się z jednoczesnym rozliczaniem podatku VAT. Nic bardziej mylnego. To dwa różne podatki – ryczałt jest jednym z rodzajów podatku dochodowego, natomiast VAT to podatek od towarów i usług.

Zgłoszenie dla celów VAT jest oddzielnym procesem i nie ma nic wspólnego z ryczałtem. Zakładając działalność gospodarczą, przyszły przedsiębiorca musi podjąć decyzję o tym, czy zostanie czynnym podatnikiem VAT, czy też będzie korzystał w tym zakresie ze zwolnienia. Przedsiębiorca może korzystać ze zwolnienia z VAT ze względu na limit obrotów – 200.000 zł.

Księgowość online bez wychodzenia z domu

  • Bez papieru
  • Bez dojazdów do księgowego
  • Bez marnowania Twojego czasu