Podatek VAT bez zarejestrowanej firmy. Kto musi go płacić? Dlaczego to może się opłacać?


9 września 2022 3 min. czytania

Podatek VAT bez działalności gospodarczej? Tak, niektórzy podatnicy są zobowiązani do opłacania VAT, nawet jeśli nie posiadają zarejestrowanej działalności. W dodatku może to być dla nich opłacalne.

Podatek VAT bez działalności gospodarczej 

Ustawa o podatku od towarów i usług, czyli ustawa o VAT, wprowadza bardzo szeroką definicję działalności gospodarczej. Opisuje ona działalność gospodarczą jako zorganizowaną działalność zarobkową wykonywaną we własnym imieniu i w sposób ciągły.

Tak szeroka definicja oznacza, że czynnym podatnikiem VAT może – a czasami musi – być osoba, która nie ma zarejestrowanej działalności gospodarczej. Konsekwencją tego faktu jest obowiązek opłacania podatku od towarów i usług.

Kto musi opłacać VAT?

Podatnikami, którzy muszą opłacać VAT także, jeśli nie mają zarejestrowanej działalności gospodarczej, są przede wszystkim osoby, które osiągają przychody z najmu nieruchomości.

Wynajmujący nieruchomość może opodatkować najem jako najem prywatny i płacić z tego tytułu ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Najem prywatny można jednak uznać za działalność gospodarczą z punktu widzenia ustawy o VAT. Dlatego osoba, która nie prowadzi działalności gospodarczej, może zarejestrować się jako czynny podatnik VAT.

Dodatkowo, jeśli przychody podatnika z tytułu najmu lokalu przekraczają 200 tys. zł  w skali roku, to podatnik ma obowiązek rejestracji do VAT. Wiąże się z tym szereg obowiązków w postaci prowadzenia rejestru sprzedaży i zakupów związanych z podatkiem VAT, a także comiesięczną (lub po upływie 12 miesięcy od rejestracji do VAT kwartalną) wysyłką do urzędu skarbowego pliku JPK_VAT wraz z deklaracją. 

Dodatkowo taki podatnik musi wystawiać faktury VAT. Powinien też wpłacać na swój mikrorachunek podatkowy należny VAT (czyli ten z faktur przychodowych) pomniejszony o VAT naliczony (czyli ten z faktur kosztowych). Jeśli podatnik kupuje usługę czy rzecz, którą wykorzystuje potem do działalności opodatkowanej VAT, to możemy odliczyć z faktury za ten zakup tzw. VAT naliczony.

Jak podatek VAT działa w praktyce?

Powyższe zasady zilustruje przykład. Pan Piotr osiąga przychody z należącego do niego lokalu użytkowego. Nie prowadzi działalności gospodarczej, ale jest zarejestrowany jako czynny podatnik VAT. Pan Piotr najemcy swojego lokalu wystawił w sierpniu fakturę na 1230 zł brutto (1000 zł netto + 230 zł, czyli 23 procent VAT). 

Jednocześnie Pan Piotr musiał zapłacić firmie sprzątającej za posprzątanie lokalu po poprzednim najemcy. Zapłacił za tę usługę 615 zł brutto (500 zł netto + 115 zł, czyli 23 procent VAT). Dzięki temu, że Pan Piotr jest czynnym podatnikiem VAT, może odliczyć VAT naliczony, czyli ten z faktury od firmy sprzątającej. W rezultacie na swój mikrorachunek podatkowy zapłaci za sierpień tylko 115 zł VAT-u (230 zł – 115 zł = 115 zł).

Jak zarejestrować się do VAT?

W pierwszej kolejności należy uzyskać NIP. W tym celu trzeba wystąpić o jego nadanie do swojego urzędu skarbowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania. Służy do tego formularz NIP-7.

Po nadaniu NIP można już złożyć wniosek o rejestrację jako czynny podatnik VAT. W tym celu wystarczy wypełnić formularz VAT-R i wysyłać go do urzędu skarbowego.

Księgowość online bez wychodzenia z domu

  • Bez papieru
  • Bez dojazdów do księgowego
  • Bez marnowania Twojego czasu