Kwota wolna od podatku – ile wynosi, komu przysługuje i jak obliczyć podatek?


21 lipca 2021 5 min. czytania

Prowadzenie każdej działalności gospodarczej nakierowane jest na zysk. Oczywiste jest przy tym poszukiwanie rozwiązań, które mogą ten zysk zwiększyć. Jednym z nich jest optymalizowanie kosztów związanych z podatkami tak, aby w granicach prawa, płacić jak najmniej. I tu ważną kwestią jest znajomość zagadnienia kwoty wolnej od podatku. Kwota wolna od podatku 2021 – komu przysługuje i jaka jest wysokość? 

Kwota wolna od podatku to ustalony przez ustawodawcę limit dochodu, od którego podatnik nie ma obowiązku odprowadzania podatku do urzędu skarbowego. Na rok 2021 w Polsce obowiązuje degresywna kwota wolna od podatku. Co to oznacza?

Ile wynosi kwota wolna od podatku w Polsce?

Chodzi o to, że im więcej zarabiamy, tym jest niższa. Dla osób o najniższych i okazjonalnych dochodach wynosi 8 000 zł. Następnie stopniowo spada do poziomu 3091 zł – kwota ta dotyczy największej grupy Polaków, o rocznych dochodach między 13 tys. a 85 528 zł. Przy dochodach 127 000 zł osiąga zaś wartość 0 zł.

Warto wspomnieć, że dochód w tym przypadku nie oznacza zarobków netto ani brutto. Jest to bowiem tzw. podstawa obliczenia podatku lub dochód po odliczeniach. Obliczamy go, odejmując od przychodów składki na ubezpieczenie społeczne i koszty uzyskania przychodów. Jeśli więc w minionym roku zarobiliśmy równowartość tej kwoty lub mniej, nasz dochód nie ulega opodatkowaniu. Trzeba jednak pamiętać, że to nie zwalnia nas z obowiązku wypełnienia PIT-u. Jedynie w sytuacji gdy podatnik nie osiągnął w danym roku żadnego dochodu, nie ma konieczności składania zeznania. 

Kwota wolna od podatku 2021 – komu przysługuje?

W Polsce mamy cztery obowiązujące formy opodatkowania: ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, kartę podatkową, skalę podatkową i podatek liniowy. Kwota wolna od podatku dostępna jest wyłącznie w przypadku rozliczania się przy pomocy skali podatkowej. Taka forma opodatkowania polega na występowaniu dwóch progów podatkowych – 17% i 32%. W przypadku osiągnięcia dochodu powyżej 1 000 000 zł nadwyżka ponad ten limit opodatkowana jest stawką 4% w ramach tzw. daniny solidarnościowej. Progi podatkowe obowiązują zarówno podatników rozliczających się w rocznym zeznaniu podatkowym PIT, jak i odprowadzających zaliczki w ciągu roku podatkowego. Stawka podatku uzależniona jest od wysokości uzyskanego dochodu, czyli przychodów pomniejszonych o koszty ich uzyskania.

Gdy zarobimy rocznie więcej niż 85 528 zł zostanie nam naliczony podatek wynoszący 17 proc., powyżej 85 528 zł będzie to 32 proc. W obu przypadkach odejmuje się kwotę zmniejszającą podatek. Jest to kwota odliczana w rocznym obliczeniu podatku, o którym mowa w art. 34 ust. 7 ustawy o podatkach dochodowych od osób fizycznych.

Opodatkowanie dochodów według skali podatkowej daje także szereg ulg m.in. możliwość potrącania kosztów uzyskania przychodów, czy skorzystania z pełnego katalogu ulg podatkowych: odliczenia od dochodu darowizn,  ulgi na dziecko, a także rozliczenia podatku wspólnie z małżonkiem bądź jako osoba samotnie wychowująca dziecko. 

Zerowy PIT dla młodych – jak obliczyć podatek?

Warto pamiętać, że w Polsce od 1 sierpnia 2019 roku działa program „zerowy PIT dla młodych”, a wraz z początkiem 2021 roku katalog przychodów objętych zwolnieniem z podatku do 26 lat uległ poszerzeniu. Osoby do 26 roku życia, które zostały zatrudnione na umowę o pracę lub umowę zlecenie dochód w danym roku podatkowym nie przekroczył 85 528 zł nie muszą płacić PIT-u.  Oznacza to, że miesięczne zarobki pracownika mogą wynosić nawet 7 127 zł brutto. Osoby, które zarobiły więcej, mają obowiązek zapłaty podatku dochodowego do urzędu skarbowego tylko od nadwyżki tej kwoty.

Zerowy PIT obowiązuje, jeśli podatnik spełni łącznie cztery warunki, do których należą: wiek, rodzaj przychodu, moment jego uzyskania oraz limit ulgi.

Ulga ta nie zwalnia z opłaty składek na ubezpieczenie społeczne oraz składki zdrowotnej

Polski Ład a kwota wolna od podatku – nawet 30 tys. zł?

Wyższa kwota wolna od podatku jest chyba najbardziej pożądanym elementem reformy systemu podatkowego. Projekt takiej ustawy trafił do sejmu 11 marca 2021 r. (wraz z planami wprowadzenia Polskiego Ładu). Kwotą ta miałaby być podwyższona do 30 000 zł. Wprowadzenie wyższej kwoty ma szczególnie ważne dla osób zarabiających do 2 500 zł miesięcznie. Osoby te byłyby w całości zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych. Podobnie rzecz by się miała ze świadczeniami emerytalnymi i rentowymi, których wysokość nie przekracza tejże stawki.

„Zwiększenie kwoty wolnej do 30 000. daje kwotę zmniejszającą podatek o 5 100 zł rocznie, czyli 425 zł miesięcznie. Przeciętny miesięczny zysk podatnika to ok. 380 zł „– wylicza ustawodawca w uzasadnieniu do projektu. Podniesienie kwoty wolnej do 30 tys. zł oznacza zwolnienie z podatków osób zarabiających minimum krajowe.

Pamiętać jednak trzeba, że zmiany te nie dotyczą jednak każdego przedsiębiorcy czy pracownika. Kwota wolna od podatku istnieje wyłącznie w przypadku opodatkowania skalą podatkową. Przedsiębiorcy, którzy wybrali podatek liniowy, ryczałt lub kartę podatkową, nie skorzystają więc na tej zmianie. Warto zatem śledzić sytuację i przeanalizować zmianę formy opodatkowania w nowym roku. Proponowane zmiany miałyby bowiem obowiązywać w odniesieniu do dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2022 r.