Zgodnie z zasadami ogólnymi ustawy o VAT sprzedaż towarów i usług jest dokumentowana fakturami VAT, wystawianymi dla kontrahentów.

Na podstawie otrzymanych od kontrahentów oryginałów faktur przedsiębiorca odlicza VAT naliczony od zakupów. Wg zasad szczegółowych z tytułu transakcji innych niż sprzedaż, przedsiębiorca jest także opodatkowany VAT. Transakcje te są dokumentowane fakturami wewnętrznymi.

Transakcja wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT).

W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia, zakupione towary w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane z terytorium innego państwa Unii Europejskiej do Polski.

Nabywca jest podatnikiem wg polskiej ustawy o VAT lub podatnikiem podatku od wartości dodanej, wg prawodawstwa właściwego kraju Unii Europejskiej. Zakupione towary służą działalności gospodarczej nabywcy.

Dostawca jest podatnikiem wg polskiej ustawy o VAT lub podatnikiem podatku od wartości dodanej, wg prawodawstwa właściwego kraju Unii Europejskiej,

WNT jest opodatkowane VAT. Obowiązek podatkowy powstaje 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towarów. Jeżeli przed tym terminem kontrahent wystawił fakturę, obowiązek podatkowy powstaje w dniu wystawienia faktury.

Podstawą opodatkowania jest kwota, którą nabywca obowiązany jest zapłacić: wartość towaru powiększona o wydatki związane z nabyciem towarów: cła, koszty transportu, ubezpieczenia.

Wg interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 7 października 2008 r., nr ILPP2/443-626/08-4/GZ dodatkowe koszty zakupu towarów, potrącane przez podmiot inny niż dostawca, nie są wliczane do podstawy opodatkowania przy WNT.

Podstawa opodatkowania określona w euro jest przeliczana wg kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień powstania obowiązku podatkowego.

Od ustalonej podstawy opodatkowania przedsiębiorca wylicza VAT należny wg stawek, jakie obowiązują dla dostawy krajowej danego towaru. Wyliczenie VAT należnego z tytułu WNT dokumentowane jest fakturą wewnętrzną. Kwota VAT należnego jest jednocześnie kwotą VAT naliczonego.

Prawo do obniżenia VAT naliczonego z faktury wewnętrznej powstaje w rozliczeniu za okres w którym powstał obowiązek podatkowy z tytułu WNT u nabywcy. Przedsiębiorca może odliczyć VAT naliczony także w jednym z dwóch następnych okresów. Zgodnie z informacją o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego, wydaną przez Opolski Urząd Skarbowy dnia 13 kwietnia 2005 r., sygnatura PP/443-8-2-GK/05, podatek naliczony jest wtórny do podatku należnego, aby odliczyć VAT naliczony, najpierw musi powstać obowiązek podatkowy VAT z tytułu WNT.

Przykład: przedsiębiorca zakupił w Niemczech dnia 29 sierpnia meble do dalszej odsprzedaży na terenie Polski. Kontrahent wystawił fakturę dnia 17 września, przedsiębiorca otrzymał dokument 20 września. Obowiązek podatkowy z tytułu WNT powstał dnia 15 września. Podstawa opodatkowania wyrażona w euro, zostaje przeliczona po kursie z dnia 14 września. Na podstawie faktury wewnętrznej rozliczana jest kwota VAT należnego oraz kwota VAT naliczonego z tytułu WNT. VAT zostaje rozliczony w deklaracji za wrzesień.

Faktura wewnętrzna przy nieodpłatnym przekazaniu towarów oraz nieodpłatnym świadczeniu usług.

Wg ustawy o VAT opodatkowane jest:

• nieodpłatne przekazanie zakupionych towarów na cele osobiste (przedsiębiorcy, pracowników, udziałowców, akcjonariuszy) oraz wszelkie inne darowizny, jeżeli z tytułu zakupu przedsiębiorca miał prawo odliczyć VAT w całości lub częściowo,
• analogicznie: przekazanie produktów, jeżeli przy zakupie zużytych do produkcji materiałów przysługiwało prawo do odliczenia VAT w całości lub w części.
• użycie zakupionych towarów dla celów innych niż działalność gospodarcza, jeżeli przy zakupie przysługiwało prawo do obniżenia VAT w całości lub w części,
• nieodpłatne świadczenie usług do celów innych iż działalność gospodarcza.

Obowiązek podatkowy powstaje w okresie, w którym nastąpiło nieodpłatne przekazanie, świadczenie. Podstawą opodatkowania jest:

• w przypadku nieodpłatnego przekazania towarów / produktów: cena nabycia bez podatku lub koszt wytworzenia,
• w przypadku nieodpłatnego świadczenia usług: koszt świadczenia tych usług przez podatnika.

1. drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych,
2. prezentów o małej wartości: do 100 zł dla jednej osoby w roku podatkowym, jeżeli przedsiębiorca prowadzi ewidencję pozwalającą na ustalenie tożsamości tych osób; przekazania nie trzeba ujmować w ewidencji jeżeli jednostkowa cena nabycia towaru nie przekracza 10 zł.

Podatek należny wyliczony zostaje na podstawie wystawionej faktury wewnętrznej. Kwota VAT należnego jest kosztem uzyskania przychodu, jeżeli zostały spełnione wymogi określone w art. 23, ust 1, pkt 43 lit b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przykład: firma handlowa w styczniu zakupiła do dalszej odsprzedaży samochód. Kwota VAT przy zakupie została w całości odliczona. Trzy miesiące później w kwietniu z tytułu premii sprzedażowej samochód został podarowany kontrahentowi. Obowiązek podatkowy z tytułu nieodpłatnego przekazania towarów powstaje w kwietniu, VAT należny zostaje wyliczony na podstawie wystawionej faktury wewnętrznej. Kwota VAT należnego, ujęta w rejestrze sprzedaży i deklaracji VAT, jest dla firmy podatkowym kosztem uzyskania przychodów.

Rozliczenie VAT z tytułu importu usług.

Wg ustawy o VAT podatnikami są również polscy przedsiębiorcy, którzy nabywają usługi od zagranicznych podatników nie posiadających siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Polski. Miejscem świadczenia tego typu usług jest kraj, w którym usługobiorca posiada siedzibę. VAT jest rozliczany w kraju, w którym usługa jest wykonywana, czyli w Polsce przez polskiego przedsiębiorcę, nabywającego usługi od zagranicznych kontrahentów.

Od powyższej ogólnej zasady ustawa o VAT przewiduje wyjątki, miedzy innymi:

• w przypadku usług związanych z nieruchomościami (m.in. zakwaterowanie w hotelach, rzeczoznawcy, pośrednicy w obrocie nieruchomościami): miejscem świadczenia jest miejsce położenia nieruchomości,
• usługi restauracyjne i cateringowe: miejscem świadczenia usług jest miejsce, w którym usługi są praktycznie wykonywane.

Obowiązek z tytułu importu usług powstaje z chwilą wykonania usługi. Usługi, dla których ustalane są następujące po sobie terminy płatności lub rozliczeń, uznaje się za wykonane z upływem każdego okresu, do którego odnoszą się rozliczenia. Usługi świadczone w sposób ciągły przez okres dłuższy niż rok, uznaje się za wykonane z upływem każdego roku podatkowego.

Podstawą opodatkowanie jest kwota z wystawionej przez kontrahenta faktury, którą usługobiorca obowiązany jest zapłacić. Kwoty wyrażone w walutach obcych przelicza się wg kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień powstania obowiązku podatkowego.

Do faktury otrzymanej od kontrahenta zagranicznego, wystawia się fakturę wewnętrzną, na podstawie której wylicza się VAT należny. Kwota VAT należnego jest jednocześnie kwotą VAT naliczonego.

Analogicznie jak w przypadku WNT, prawo do odliczania VAT powstaje w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy. Przedsiębiorca może także VAT naliczony odliczyć w jednym z dwóch następnych okresów.

Przykład: przedsiębiorca nabył od firmy francuskiej usługę wdrożenia zintegrowanego systemu finansowo – księgowego. Usługa została zakończona dnia 19 marca. Miejscem świadczenia usługi jest Polska – kraj w którym usługobiorca posiada siedzibę. VAT jest rozliczany przez polskiego przedsiębiorcę. Obowiązek podatkowy powstaje 19 marca, kwota w euro zostaje przeliczona na złotówki wg kursu średniego NBP z dni 18 marca. Na podstawie faktury wewnętrznej zostaje wyliczony VAT należny i VAT naliczony. Przedsiębiorca rozlicza VAT z tytułu importu usług w deklaracji za marzec.

Rozliczenie zakupu złomu (odpadów przetwarzalnych).

Wg ustawy o VAT podatnikiem jest przedsiębiorca, który nabywa złom. Nabywca rozlicza VAT z tytułu zakupu złomu w określonych przez ustawę przypadkach:

• sprzedawca jest podatnikiem VAT, nie korzysta ze zwolnienia podmiotowego
• dostawa złomu nie jest z VAT podmiotowo zwolniona,

Odpady przetwarzalne zostały dokładnie zdefiniowane w załączniku 11 do Ustawy o VAT.

Od otrzymanej faktury zakupowej złomu przedsiębiorca wylicza VAT należny. Kwota VAT należnego staje się jednocześnie kwotą VAT naliczonego. Rozliczenia VAT z tytułu zakupu złomu dokumentuje faktura wewnętrzna.

Wystawianie faktur wewnętrznych.

Za dany okres rozliczeniowy przedsiębiorca może wystawić jedną fakturę wewnętrzną, która będzie dokumentowała dokonane w tym okresie transakcje.

Zasady wystawiania faktur wewnętrznych zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług

Faktura wewnętrzna może zawierać takie sama informacje, jak faktura VAT, czyli między innymi:

• numer w kolejności chronologicznej; data sprzedaży towaru / wykonania usługi, data wystawienia faktury,
• dane sprzedawcy i nabywcy: nazwy, adresy, numery NIP,
• nazwa (rodzaj) miarę i ilość lub zakres sprzedawanych towarów/świadczonych usług
• cena jednostkowa netto towaru / usługi (bez podatku); zbiorcza wartość sprzedaży netto (bez podatku); kwota brutto: należność za sprzedaż ogółem wraz z należnym podatkiem - wyrażona cyframi i słownie.
• kwota podatku ogółem z podziałem na poszczególne stawki podatku;

W przypadku nieodpłatnej dostawy towarów / nieodpłatnego świadczenia usług, gdy brak jest konkretnego nabywcy, faktura nie zawiera danych dotyczących tego nabywcy oraz kwoty należnej z tytułu wykonania tych czynności.

W przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, zakupu złomu, importu usług faktury wewnętrzne mogą nie zawierać numeru identyfikacji podatkowej kontrahenta, zgodnie z art. 24, ust 1, pkt 2 wyżej wspomnianego rozporządzenia.

Fakturę wewnętrzną można wystawić w jednym egzemplarzu i należy przechowywać wraz z dokumentacją, dotyczącą podatku VAT.

W praktyce przy WNT, imporcie usług, zakupie złomu fakturę wewnętrzną wystawia się w dwóch egzemplarzach: oryginał do rejestru zakupu, kopia do rejestru sprzedaży.

Wystawianie faktur wewnętrznych w inFakt.pl

Internetowa aplikacja inFakt.pl umożliwia swoim użytkownikom automatyczne generowanie faktur wewnętrznych na podstawie wprowadzonych kosztów zagranicznych.

Po zalogowaniu się do programu należy kliknąć na zakładkę „Koszty” – „+ Dodaj koszt”.

Przy wpisywaniu danych kontrahenta zagranicznego trzeba pamiętać, aby zaznaczyć kraj, w którym kontrahent ma siedzibę. Należy także wpisać numer VAT – UE kontrahenta, by transakcja została ujęta w generowanej przez aplikację deklaracji VAT – UE.

Drukowanie faktury wewnętrznej (prawy dolny róg)

Następnie definiujemy walutę, w której faktura została wystawiona, oraz rodzaj kosztu:

• towar w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów,
• usługa w przypadku importu usług.

Aplikacja przelicza kwotę netto z waluty obcej na złotówki wg prawidłowego kursu.

Następnie należy wystawioną fakturę wewnętrzną wydrukować - Zakładka „Koszty” – „Koszty”. Bezpośrednio po zapisaniu, dokument jest dostępny do wydruku w prawym menu (pozycja pierwsza od dołu – Drukuj fakturę wewnętrzną).

Wzór faktury wewnętrznej w infakt.pl

Dane z faktury wewnętrznej: kwota netto, VAT z tytułu transakcji zagranicznych zostaną automatycznie umieszczone w rejestrze zakupu, rejestrze sprzedaży oraz deklaracji VAT (Zakładka „Księgowość”)

Przy korzystaniu z aplikacji inFakt.pl zagraniczne transakcje zostaną rozliczone i udokumentowane zgodnie z obowiązującymi przepisami.