Co możemy zrobić z zyskiem w spółkach kapitałowych? Kiedy nie zapłacimy podatku?


6 maja 2022 6 min. czytania

Spółka kapitałowa, która osiągnęła zysk w roku obrotowym, może przeznaczyć go na wiele celów. Niektóre z nich wymagają jednak opodatkowania. Zobacz, co warto zrobić z zyskiem i jakie są wymagania podatkowe.

Jak podzielić zysk spółki kapitałowej?

Zgodnie z art. 192 Kodeksu Spółek Handlowych wspólnicy lub akcjonariusze spółek kapitałowych mają prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego i przeznaczonym do podziału uchwałą zgromadzenia wspólników. Umowa spółki może przewidywać inny sposób podziału zysku. Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, zysk przypadający wspólnikom dzieli się w stosunku do udziałów.

Odnosząc się natomiast do art. 192 KSH, kwota przeznaczona do podziału między wspólników nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z utworzonych z zysku kapitałów zapasowego i rezerwowych, które mogą być przeznaczone do podziału. Kwotę tę należy pomniejszyć o niepokryte straty, udziały własne oraz o kwoty, które zgodnie z ustawą lub umową spółki powinny być przekazane z zysku za ostatni rok obrotowy na kapitały zapasowy lub rezerwowe. 

Kiedy następuje podział zysku spółki?

Podział wyniku finansowego może nastąpić dopiero po zatwierdzeniu sprawozdania z zastrzeżeniem przepisów dotyczących spółki akcyjnej. Jeśli firma jest zobowiązana do poddania badaniu sprawozdania finansowego, wówczas zatwierdzenie sprawozdania finansowego przez organ zatwierdzający powinno nastąpić po uprzednim wyrażeniu przez biegłego rewidenta opinii bez zastrzeżeń lub z zastrzeżeniami o tym sprawozdaniu. 

Na podstawie powyższych informacji zysk wypracowany przez spółkę można podzielić na co najmniej kilka sposobów. W tym artykule postaramy się omówić najczęstsze z nich.

Dywidenda

Wysokość należnej dywidendy dla wspólników spółki z o. o. określa art. 192 KSH, a wysokość należnej dywidendy dla akcjonariuszy spółki akcyjnej określa art. 348 KSH. Kwota zysku może być przeznaczona do podziału między wspólników do wysokości nieprzekraczającej zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z utworzonych z zysku kapitałów zapasowego i rezerwowych, które mogą być przeznaczone do podziału. Kwotę tę należy pomniejszyć o niepokryte straty, udziały własne oraz o kwoty, które zgodnie z ustawą lub umową spółki powinny być przekazane z zysku za ostatni rok obrotowy na kapitały zapasowy lub rezerwowe. 

box-icon

Ważne

Jeśli umowa spółki nie stanowi inaczej, zysk przypadający wspólnikom należy dzielić w stosunku do udziałów.

Kiedy wypłacana jest dywidenda?

  • W spółce z o.o. dywidenda jest wypłacana w dniu określonym w uchwale wspólników, a jeżeli uchwała wspólników takiego dnia nie określa, dywidendę należy wypłacić w dniu określonym przez zarząd. 
  • W spółce akcyjnej dywidenda wypłacana jest w dniu określonym w uchwale walnego zgromadzenia, a jeżeli uchwała walnego zgromadzenia takiego dnia nie określa, dywidenda jest wypłacana w dniu określonym przez radę nadzorczą. 

Należy pamiętać, że dzień wypłaty dywidendy może nastąpić nie później niż w terminie dwóch miesięcy od powzięcia uchwały w sprawie przeznaczenia zysku do wypłaty.

Istotną kwestią jest również informacja, że jeżeli dywidenda jest wypłacana osobom fizycznym, to stanowi dla takich osób przychód z kapitałów pieniężnych, od którego należy potrącić zryczałtowany podatek dochodowy CIT w wysokości 19%. Płatnikiem podatku w takim przypadku jest spółka wypłacająca dywidendę.

W spółce akcyjnej nie zawsze cały zysk można przeznaczyć na jeden cel czyli wypłatę dywidendy – 8% zysku należy bowiem przekazać na kapitał zapasowy, co jest wymagane do chwili, aż osiągnie on wartość co najmniej 1/3 kapitału zakładowego

Przeznaczenie na kapitał zapasowy 

Dzięki przeznaczeniu zysku na kapitał zapasowy w spółce pozostaje wypracowany zysk. Jednostka posiada dodatkowe źródło finansowania spółki, które może przeznaczyć na bieżącą działalności lub inwestycje. 

Obligatoryjnie do tworzenia kapitału zapasowego zobowiązane są spółki akcyjne, do momentu aż wysokość tego kapitału nie osiągnie wysokości co najmniej 1/3 kapitału akcyjnego. 

box-icon

Warto wiedzieć

Spółka nie jest zobowiązana do odprowadzenia podatku z tytułu przeznaczenia zysku na kapitał zapasowy.

Przeznaczenie na kapitał rezerwowy 

Kapitał rezerwowy tworzony jest, gdy umowa spółki tak przewiduje. W większości przypadków przeznaczany jest on na pokrycie szczególnych wydatków lub strat. Celem utworzenia tego kapitału jest zabezpieczenie finansowania planowanych przedsięwzięć. 

Kapitał rezerwowy może być również tworzony na poczet przyszłych wypłat z tytułu dywidendy.

Podobnie jak w przypadku kapitału zapasowego przeznaczenie zysku na kapitał rezerwowy jest neutralne podatkowo.

Przeznaczenie na poczet planowanych inwestycji 

Jeżeli spółka ma zaplanowane nowe przedsięwzięcia może w uchwale zabezpieczyć środki finansowe na te inwestycje. Wówczas wypracowany zysk nie jest przeznaczony na bieżącą działalność, a na zabezpieczenie planowanych inwestycji.

Przekazanie darowizn

Zgodnie z art.18 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wypracowany zysk przed podziałem spółka może przeznaczyć na darowizny, które następnie ma prawo odliczyć od dochodu. Łączna kwota odliczeń z tytułu darowizn nie może przekroczyć 10% wypracowanego dochodu.

box-icon

Ważne

Warunkiem do zastosowania takiego podziału wyniku jest odpowiedni zapis w umowie spółki. Brak takiego zapisu powoduje, że podmiotem wypłacającym darowiznę nie jest majątek spółki a jej wspólników.

Podatnicy korzystający z odliczenia darowizn są zobowiązani wykazać w zeznaniu, o którym mowa, kwotę przekazanej darowizny, kwotę dokonanego odliczenia oraz dane pozwalające na identyfikację obdarowanego, w szczególności jego nazwę, adres i numer identyfikacji podatkowej lub numer uzyskany w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, w którym obdarowany ma siedzibę, służący dla celów podatkowych identyfikacji.

Przekazanie do podziału pracownikom w formie nagrody lub dla członków zarządu

Spółka wypracowany zysk może przeznaczyć po części na wypłaty nagród dla pracowników lub członków zarządu.

box-icon

Warto wiedzieć

Nagroda taka stanowi formę wynagrodzenia, które podlega zarówno ubezpieczeniom społecznym oraz zdrowotnym jak i podatkowi dochodowemu.

Niestety w związku ze zmianą przepisów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 15a PDOP żadne wydatki wypłacane po ustaleniu zysku netto, a związane właśnie z wypłatą nagród, czy odpisów na fundusze specjalne nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. 

Pokrycie straty z lat poprzednich

Jeżeli spółka w poprzednich latach ponosiła straty, może je pokryć z tworzonego kapitału zapasowego lub z zysku wypracowanego za bieżący okres. 

Podwyższenie kapitału zakładowego

Zysk wypracowany przez spółkę może zostać przeznaczony na zwiększenie kapitału zakładowego. Wymaga to jednak uchwały o zmianie umowy spółki i zgłoszenia tego faktu do KRS.

Podwyższenie kapitału zakładowego powoduje, że spółka otrzymuje pieniądze  Podatnik może tym samym uznać, że otrzymane środki stanowią przysporzenie i winny być opodatkowane

box-icon

Ważne

Przychodów, które otrzyma spółka w celu podwyższenia kapitału zakładowego, nie należy zaliczać do przychodów podatkowych. Obowiązek podatkowy powstaje po stronie wspólników.

Przekazanie zysku na podwyższenie kapitału zakładowego powoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych. Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą podjęcia uchwały o podwyższeniu. Od zysków przekazanych na kapitał zakładowy spółka pobiera zryczałtowany podatek dochodowy w wysokości 0,5 % w terminie 14 dni od uprawomocnienia się postanowienia sądu o dokonanie wpisu o podwyższeniu kapitału zakładowego.

Inne cele wskazane w uchwale 

Zyski spółek kapitałowych mogą być przekazane również na inne szczególne cele zgodne z prawem, o ile zostały one wskazane wcześniej w uchwale rady nadzorczej.

Księgowość online bez wychodzenia z domu

  • Bez papieru
  • Bez dojazdów do księgowego
  • Bez marnowania Twojego czasu