Ryczałt 2027: spadek limitu o 90% i karna stawka 17%
Z 2 mln do 250 tys. euro – Ministerstwo Finansów chce obniżenia limitu korzystania z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Jest też drugi pomysł, czyli karna stawka podatkowa 17%. Przeznaczona będzie dla firm, które przekroczą 300 tys. euro przychodu w trakcie roku. Zmiany mogą dotknąć tysięcy biznesów – zwłaszcza z branży budowlanej i handlowej.
Ryczałt dziś – swoboda i brak kar
Ryczałt ewidencjonowany zyskuje na popularności. Wynika to m.in. z prostej formy rozliczeń oraz wyjątkowo łagodnych przepisów. W 2026 roku liczba firm korzystających z ryczałtu urosła o 6,5% rok do roku. Ale to wszystko może się zmienić.
Obecnie ryczałt jest skierowany do firm, których przychody nie przekroczyły 2 mln euro w ubiegłym roku. W razie przekroczenia limitu nie działo się nic. Podatnik nadal rozliczał się ryczałtem według swojej stawki, a prawo do ryczałtu tracił dopiero od 1 stycznia następnego roku.
Ta swoboda rodziła nadużycia. Według uzasadnienia projektu pojawiały się tu np. firmy z przychodami rzędu 100 mln zł rocznie wykorzystujące lukę w prawie. Stąd planowane zmiany.
Przykład
Firma X z branży programistycznej rozliczała się na skali podatkowej (12% i 32%) i zamknęła 2025 rok z przychodami w wysokości 200 tys. euro. Pod koniec 2025 roku podpisała wyjątkowo intratny kontrakt, zwiększyła zarobki, a zaraz na początku 2026 roku przeszła na ryczałt – 12%. Rok 2026 zamknęła z przychodami rzędu 5 mln euro. Przez wyższe zarobki straciła oczywiście prawo do ryczałtu w przyszłym roku, ale przez cały 2026 rok rozliczała się korzystną stawką 12%.
Ryczałt 2%, a może 12% lub 17%? Sprawdź w kalkulatorze stawek ryczałtu od inFaktu, która opcja obowiązuje Twoją firmę.
Zmiany w ryczałcie – nowa stawka 17% i niższy limit
Zgodnie z projektem, przychody z większości rodzajów działalności na ryczałcie sumują się w trakcie roku. Gdy ich łączna wartość przekroczy 300 tys. euro, pojawia się nowa stawka 17%. Oznacza to, że każda kolejna złotówka przychodu do końca roku opodatkowana jest już nie stawką właściwą dla danej działalności, tylko właśnie 17%.
Dopiero od kolejnego roku podatnik traci prawo do ryczałtu w ogóle (o ile przekroczył też nowy, niższy limit 250 tys. euro) oraz przechodzi na skalę podatkową lub podatek liniowy.
Mamy więc dwa nowe progi: 300 tys. euro i 250 tys. euro oraz nową stawkę 17%.
Przykład
Wróćmy raz jeszcze do firmy X z branży programistycznej z wcześniejszego przykładu. W przypadku nowych przepisów po przekroczeniu w danym roku progu 300 tys. euro, podatnik zobowiązany jest do zmiany stawki. Jeśli więc firma X była na ryczałcie i zarobiła 5 mln euro (znacznie przekroczyła próg 300 tys. euro), automatycznie przestaje korzystać z niższej stawki 12% i przechodzi na 17%. Każda złotówka przychodu do końca roku ponad 300 tys. euro opodatkowana jest wyższą stawką.
Kto straci na nowym ryczałcie? Tysiące firm
Nowy sposób rozliczania ryczałtu dotknie przede wszystkim firmy, które przekraczają próg przychodów 250 tys. euro. Wbrew pozorom nie jest to marginalna grupa. W 2021 roku było to 8,7 tys. firm, a w 2024 – już 42,9 tys. To niemal pięciokrotnie więcej w zaledwie trzy lata.
Zmiana przepisów ryczałtowych wpłynie też na biznesy, które odnotowują nagłe wzrosty rok do roku. Stracić mogą również konkretne branże, w tym firmy budowlane czy handlowe.
Nowa stawka 17% uderzy najmocniej nie w najbogatszych, tylko w firmy o dużych obrotach i niskich marżach – typowo budowlanka czy handel na stawce 3 lub 5,5%. Dla takiej firmy każda złotówka przychodu powyżej 300 tys. euro nagle kosztuje kilka razy więcej podatku niż złotówka poniżej tego progu. To zupełnie zgoła inne rozwiązanie niż przy skali podatkowej, gdzie wyższą stawką objęta jest nadwyżka dochodu, a nie przychodu – tu liczy się sam obrót, bez względu na marżę.
Piotr Juszczyk
Główny Doradca Podatkowy inFaktu
Jak przygotować się do nowego ryczałtu?
Projekt wskazuje, że stawkę 17% stosuje się „zgodnie z kolejnością przychodów uzyskanych w trakcie roku podatkowego”. W tym przypadku decyduje to, które konkretnie faktury wystawiono jako pierwsze, a które już po przekroczeniu progu 300 tys. euro.
Przedsiębiorcy zbliżający się do tego limitu powinni już teraz monitorować narastające przychody miesiąc po miesiącu, a nie czekać na koniec roku. To, kiedy dokładnie wystawi się kolejną fakturę, może realnie zdecydować o tym, czy trafi ona pod stawkę właściwą dla działalności, czy pod karne 17%.
Piotr Juszczyk
Główny Doradca Podatkowy inFaktu
Przenieś księgowość do inFaktu i nie martw się zmianami w ryczałcie. Nasi księgowi przejmą Twoje rozliczenia oraz przygotują Cię na nowości.
Podsumowanie
Ministerstwo Finansów planuje istotne zmiany w ryczałcie ewidencjonowanym. Limit przychodów uprawniający do tej formy opodatkowania ma spaść z 2 mln do 250 tys. euro. Dodatkowo w trakcie roku obowiązywałaby nowa, karna stawka 17%. Byłaby ona naliczana od każdej złotówki przychodu powyżej 300 tys. euro, niezależnie od standardowej stawki właściwej dla danej działalności.
Najbardziej zmiany te dotkną firmy o dużych obrotach i niskich marżach, np. z branży budowlanej czy handlowej. Eksperci radzą już teraz monitorować narastające przychody miesiąc po miesiącu. Dlaczego? Ponieważ moment wystawienia faktury może zdecydować, czy trafi ona pod stawkę zwykłą, czy pod nowe 17%.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o proponowane zmiany w ryczałcie
Obecnie z ryczałtu ewidencjonowanego można korzystać, jeśli przychody w poprzednim roku nie przekroczyły 2 mln euro.
Resort chce obniżyć limit z 2 mln do 250 tys. euro.
Każda kolejna złotówka przychodu do końca roku byłaby opodatkowana nową, karną stawką 17%, zamiast stawki właściwej dla danej działalności.
Prawo do ryczałtu przepada od 1 stycznia następnego roku, o ile przekroczony został również nowy, niższy limit 250 tys. euro.
Obecnie nic się nie dzieje od razu – podatnik do końca roku rozlicza się na dotychczasowych zasadach, a prawo do ryczałtu traci dopiero od nowego roku.
Według uzasadnienia projektu obecne przepisy były wykorzystywane przez firmy z bardzo wysokimi przychodami (nawet ok. 100 mln zł rocznie), które dzięki luce w prawie korzystały z niskich stawek ryczałtu.
Najbardziej ucierpią firmy o dużych obrotach i niskich marżach, typowo z branży budowlanej i handlowej, rozliczające się stawkami 3% lub 5,5%.
Przy skali podatkowej wyższą stawką objęta jest nadwyżka dochodu (po odliczeniu kosztów), a w nowym ryczałcie liczy się sam przychód (obrót), bez względu na marżę firmy.
Liczba firm przekraczających próg 250 tys. euro wzrosła z 8,7 tys. w 2021 roku do 42,9 tys. w 2024 roku – to prawie pięciokrotny wzrost w trzy lata.
Warto na bieżąco monitorować narastające przychody miesiąc po miesiącu i świadomie planować terminy wystawiania faktur, ponieważ to, kiedy dokładnie wystawiona zostanie kolejna faktura, może zdecydować, czy zostanie opodatkowana stawką właściwą, czy karną stawką 17%. Księgowi inFaktu pomogą Ci przygotować się do zmian i wprowadzić nowości w firmie.
Podziel się nim ze znajomymi
