Zdarza się, że przedsiębiorca wystawia fakturę odnoszącą się transakcji, która ostatecznie nie dochodzi do skutku. Taki dokument określany jest jako pusta faktura. Jej wystawienie pociąga za sobą określone konsekwencje. Na co koniecznie zwrócić uwagę?

Puste faktury „bohaterami” wyłudzeń

O zjawisku pustych faktur często można usłyszeć w kontekście… przestępczości zorganizowanej. Chodzi tu o wyłudzanie nienależnych zwrotów podatków. Cały mechanizm opiera się na tym, że grupa przestępcza wyszukuje osoby (tzw. słupy), które zgadzają się, by na ich nazwiska zakładać działalności gospodarcze.

Następnie takie firmy wystawiają puste faktury, na podstawie których ich odbiorcy obniżają podatek VAT, uzyskują zwroty, które im się nie należą, a także zmniejszają zobowiązania z tytułu podatku dochodowego. Niekiedy przy okazji tego procederu dochodzi do prób legalizacji towarów niewiadomego pochodzenia. Takie działania rokrocznie kosztują Skarb Państwa wiele miliardów złotych.

Pusta faktura – dwie możliwości postępowania

Wystawienie pustej faktury może być jednak po prostu wynikiem pomyłki czy też niedopatrzenia ze strony przedsiębiorcy.

Taki dokument odnosi się do transakcji, która w rzeczywistości nie miała miejsca. Powodem fiaska może być np. rezygnacja klienta z zakupu towaru przez Internet czy też znaczne opóźnienie w realizacji wykonania usługi.

Niezależenie od okoliczności w jakich została wystawiona pusta faktura konieczne jest podjęcie konkretnych działań. Jak należy zareagować? Możliwe są tutaj dwa rozwiązania:

  • anulowanie faktury – o ile dokument nie trafił „do obiegu prawnego”, czyli został wystawiony, ale nie dostarczono go nabywcy,
  • wystawienie korekty – jeśli dokument przekazano kupującemu.

Fakturę, która została anulowana przedsiębiorca zobligowany jest przekreślić i zachować w dokumentacji. Z kolei faktura korygująca powinna zostać skorygowana do zera. Nie wolno również zapomnieć o zamieszczeniu na dokumencie przyczyny korekty.

Jakie są konsekwencje wystawienia pustej faktury?

Należy także pamiętać, że wystawienie faktury oznacza konieczność uiszczenia podatku VAT w niej zawartego. Ta reguła odnosi się również do pustych faktur. Co za tym idzie niezależnie od tego czy dokument sprzedaży odzwierciedla transakcję, która doszła do skutku, czy też nie, trzeba zapłacić VAT.

konsekwencje karne

Tego obowiązku należy dopilnować do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wystawiono fakturę. Sama pusta faktura nie jest jednak ujmowana w rejestrze sprzedaży VAT, a podatek jej dotyczący w deklaracji VAT.

A co z prawem sprzedawcy do obniżenia VAT-u do zapłaty? W sytuacji, gdy wystawiona została korekta przedsiębiorca może obniżyć VAT, o ile posiada dokumentację, z której wynika, że nabywca towaru lub usługi wie, iż transakcja została zrealizowana zgodnie z warunkami określonymi w fakturze korygującej. Takim potwierdzeniem może być np. e-mail wysłany do klienta.

W przypadku, gdy anulowaną fakturę ujęto w deklaracji VAT (przedsiębiorca złożył deklarację zanim okazało się, że do transakcji nie dojdzie) należy dokonać korekty deklaracji oraz obniżyć VAT o kwotę widniejącą na anulowanym dokumencie.

Chcesz wystawiać i wysyłać faktury profesjonalnie?

Sprawdź, jak łatwo wystawisz e-fakturę

Masz pytania do artykułu? Odpowiemy w komentarzu.