Fundacja rodzinna kontra nowy podatek CIT

4.6 (14 głosów)

Realne zablokowanie sprzedaży majątku fundacji oraz ograniczenie najmu krótkoterminowego – to główne konsekwencje nowych zmian w przepisach o fundacjach rodzinnych. Podatki z tym związane będą obowiązywać od zaraz, bez tzw. vacatio legis. Czy fundacje rodzinne mają się czego obawiać?

Z tego artykułu dowiesz się:

  • kiedy fundacja rodzinna musi zapłacić nowy podatek
  • co ze sprzedażą majątku fundacyjnego
  • czy fundacja rodzinna może prowadzić najem krótkoterminowy
  • co zmieniają nowe przepisy

Zamrożenie majątku w fundacji rodzinnej

Pod koniec sierpnia zawrzało w sprawie fundacji rodzinnych. Pojawił się tu m.in. nowy podatek CIT dla chcących sprzedawać aktywa fundacyjne. Jak twierdzi Ministerstwo Finansów – to konieczność. Przepisy są odpowiedzią na wyrastające jak grzyby po deszczu optymalizacje podatkowe w niektórych fundacjach rodzinnych

Jeśli fundacja zbyłaby składnik majątku przed upływem trzech lat od końca roku, w którym go nabyła, będzie musiała zapłacić podatek CIT. Co istotne, przepisy przejściowe obejmują nawet majątek wniesiony po 31 sierpnia 2025 r., czyli tuż po publikacji projektu. W praktyce oznacza to działanie prawa wstecz i ogromne zaskoczenie dla fundatorów.

Piotr Juszczyk
Główny Doradca Podatkowy inFaktu

Przypomnijmy, że fundacja rodzinna może prowadzić prowadzić działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży mienia bez opodatkowania. Warunkiem jest, aby nie było ono nabywane tylko po to, aby je od razu sprzedać. Od teraz takie działanie będzie ściśle regulowane.

Sprawdź, czym jest fundacja rodzinna i dla kogo jest korzystna

Koniec z Airbnb czy Bookingiem w fundacjach rodzinnych

Kolejna kwestia dotyczy nowego podejścia do opodatkowania najmu nieruchomości. Prowadzenie działalności gospodarczej przez fundację rodzinną może bowiem wiązać się najmem, dzierżawą czy udostępnianiem mienia bez opłacania podatku CIT (pełen zakres działań fundacji znajdziesz w art. 5 Ustawy o fundacji rodzinnej).

Co zatem ulega zmianie? Ministerstwo Finansów w nowej ustawie chce wprost ograniczyć najem krótkoterminowy.

Fundacje rodzinne zachowają zwolnienie podatkowe jedynie w przypadku najmu mieszkań przeznaczonych wyłącznie na cele mieszkaniowe i prowadzonych bezpośrednio przez fundację. Najem krótkoterminowy obejmujący m.in. usługi turystyczne, pensjonaty czy wynajem przez platformy typu Airbnb, zostanie z preferencji wyłączony.

Piotr Juszczyk
Główny Doradca Podatkowy inFaktu

Co zmieniają nowe przepisy o fundacjach rodzinnych?

Fundacje rodzinne powstały po to, aby ułatwić zarządzanie aktywami danej rodziny. Nie ma więc wątpliwości co do tego, że nie powinny służyć optymalizacjom podatkowym. Niemniej, nowości sprawiają, że uczciwe fundacje rodzinne znajdą się w trudnym położeniu

Proponowane przepisy są sprzeczne z pierwotnym celem, jaki przyświecał fundacjom rodzinnym, które miały ułatwiać sukcesję majątku i stabilne zarządzanie aktywami, a nie blokować decyzje fundatorów i wymuszać wieloletnie utrzymywanie posiadanych składników.

Piotr Juszczyk
Główny Doradca Podatkowy inFaktu

Całą sytuację można uznać za bezprecedensową. Pokazuje to, że podatki znów stają się nieprzewidywalne (wbrew zapowiedziom rządu), a fundatorzy w fundacjach rodzinnych tracą kolejne pole działania. I to z dnia na dzień.

Podsumowanie

Najnowsze zmiany w przepisach dotyczących fundacji rodzinnych wprowadzają nowe podatki oraz ograniczenia dotyczące sprzedaży majątku i najmu krótkoterminowego. Wprowadzony zostaje nowy podatek CIT od sprzedaży składników majątku przed upływem 3 lat od ich nabycia, co działa z mocą wsteczną i zaskakuje fundatorów.

Dodatkowo, ograniczenia w najmie krótkoterminowym oznaczają, że wynajem nieruchomości za pośrednictwem platform takich jak Airbnb przestanie być objęty zwolnieniami podatkowymi, jeżeli nie jest związany z najmem na cele mieszkalne. 

Choć fundacje rodzinne powstały, aby ułatwiać zarządzanie majątkiem i sukcesję, nowe przepisy ograniczają ich elastyczność i zwiększają nieprzewidywalność podatkową.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o zmiany w fundacjach rodzinnych

Fundacja rodzinna – co to jest?

Fundacja rodzinna to dość nowe rozwiązanie w polskim prawodawstwie (od 2023 roku), które służy do zabezpieczenia majątku rodziny zgodnie z wolą fundatora, jednak bez aktywnego zaangażowania najbliższych w działalność biznesową. Fundacja działa na zasadzie “rodzinnego skarbca”, który wspiera finansowo beneficjentów. Choć działalność fundacji rodzinnych jest ograniczona, możliwe są tu inwestycje i ruchy kapitałowe (wynajem, uczestnictwo w spółkach, sprzedaż aktywów itp.).

Jakie zmiany dotyczą najmu krótkoterminowego w fundacjach rodzinnych?

Fundacje rodzinne utracą zwolnienie podatkowe dla najmu krótkoterminowego nieruchomości. Zwolnienia będą obowiązywać tylko dla najmu na cele mieszkalne.

Dlaczego wprowadzono nowe przepisy dotyczące fundacji rodzinnych?

Zmiany są odpowiedzią na nadużycia związane z optymalizacją podatkową przez fundacje rodzinne, które rzekomo wykorzystywały luki w prawie dla uniknięcia płacenia podatków.

Jakie są konsekwencje nowych regulacji dla uczciwych fundacji rodzinnych?

Nowe przepisy stanowią wyzwanie dla uczciwych fundacji, ograniczając ich możliwości zarządzania aktywami i wpływając na stabilność sukcesji majątku, co jest sprzeczne z ich pierwotnym celem istnienia.