Zmiany w VAT 2026. Czy czeka nas rewolucja?
Instytucja tzw. składu VAT, możliwość sprawdzenia statusu podatnika VAT do 5 lat wstecz, nowe obowiązki z kasami fiskalnymi, a także kilka pomniejszych uproszczeń dla przedsiębiorców. Ministerstwo Finansów planuje kolejne zmiany w VAT. Zobacz, jak zapowiadane na 2026 rok nowelizacje mogłyby wpłynąć na Twoją firmę.
- Proponowane zmiany w VAT 2026
- Co obejmują zmiany w podatku VAT – najważniejsze elementy
- Rozszerzenie solidarnej odpowiedzialności
- Zmiany w rejestracji podatników VAT
- Sprawdzenie statusu VAT kontrahenta – do 5 lat wstecz
- Rozliczenie VAT w systemie kaucyjnym – doprecyzowanie
- Utylizacja kas rejestrujących
Proponowane zmiany w VAT 2026
W wykazie prac legislacyjnych rządu pojawiły się nowe propozycje Ministerstwa Finansów na temat zmian w VAT, czyli podatku od towarów i usług. Dotyczą m.in. rozszerzenia zakresu stosowania odpowiedzialności solidarnej, możliwości sprawdzenia kontrahentów w bazie VAT do 5 lat wstecz czy doprecyzowania przepisów o rozliczeniu VAT w systemie kaucyjnym.
Założenia do projektu ustawy o numerze UD314 zostały opublikowane 23 września 2025 roku, a przedstawione zmiany w VAT teoretycznie mogą zacząć obowiązywać już od 1 stycznia 2026 roku.
Musimy jednak poczekać na szczegółowy projekt ustawy, by dokładnie przyjrzeć się jej zapisom.
Przypomnijmy – wcześniej przyjęto przepisy, które zwiększają z 200 do 240 tys. zł limit zwolnienia z VAT od 2026 roku. Prezydent podpisał ustawę 3 lipca.
Co obejmują zmiany w podatku VAT – najważniejsze elementy
Propozycje MF zawarte w projekcie zmiany ustawy to szerokie spektrum tematów związanych z VAT. Najważniejsze wyodrębniliśmy poniżej.
Wprowadzenie tzw. składu VAT
Instytucja składu VAT to realne uproszczenie dla firm zajmujących się handlem miedzynarodowym. Na czym ma polegać? Procedura umożliwia zastosowanie zerowej stawki VAT m.in. do dostaw i nabyć towarów oraz świadczenia określonych usług w ramach składu VAT. Obowiązek podatkowy powstaje tu dopiero po zakończeniu procedury składu.
Rozszerzenie solidarnej odpowiedzialności
Kolejna proponowana zmiana VAT 2026 dotyczy rozszerzenia odpowiedzialności solidarnej nabywcy za zaległości podatkowe sprzedawcy. Rozwiązanie ma ograniczyć wyłudzenia podatkowe. Odpowiedzialność dotyczyłaby m.in. transakcji opłaconych mechanizmem podzielonej płatności, w których wystawiano fakturę na podmiot nieistniejący, za usługi niewykonane czy w kwotach niezgodnych z rzeczywistością (a przy tym podatnik o tym wiedział!).
Solidarna odpowiedzialność dotyczyłaby także usług z załącznika nr 15 do ustawy o VAT o wartości do 15 tys. zł, a także wybranych świadczeń jak usługi doradcze, księgowe, reklamowe etc.
Zmiany w rejestracji podatników VAT
Nowości w VAT 2026 mają dotyczyć także rejestracji podatników. Od 2026 roku miałaby pojawić się m.in. możliwość prostszego wyrejestrowania firmy podlegającej VAT – bez obowiązku składania formularza VAT-Z. Deklaracja ta jest formą zawiadomienia ZUS, że nie jesteś już przedsiębiorcą. Zniwelowanie tego obowiązku może faktycznie pomóc ograniczyć i tak rozbudowane formalności przy zamykaniu biznesu (prawidłowe rozliczenie VAT, aktualizacja CEIDG, spis z natury i wiele innych).
Sprawdzenie statusu VAT kontrahenta – do 5 lat wstecz
Nowelizacja VAT 2026 miałaby dotyczyć także możliwości sprawdzenia statusu podatnika VAT do 5 lat wstecz. Obecnie system wskazuje jedynie status na dzień bieżący, co nie pozwala zweryfikować w pełni historii kontrahenta. Większy zakres udostępnianych danych zapewni m.in. łatwiejsze dochodzenie roszczeń w niektórych przypadkach czy większe bezpieczeństwo transakcji.
W aplikacji inFakt weryfikujemy to za Ciebie – widzisz czy Twoj kontrahent ma status czynnego podatnika VAT oraz podatnika VAT-UE. Sprawdź!
Rozliczenie VAT w systemie kaucyjnym – doprecyzowanie
Od 1 października 2025 roku zacznie obowiązywać system kaucyjny w VAT, który zasadniczo zmienia rozliczanie VAT. Zbliżająca się rewolucja uruchomiła lawinę pytań od przedsiębiorców. Odpowiedzią na nie ma być m.in. szykowana nowelizacja. W założeniu ma ona doprecyzować niektóre przepisy, ujednolicić stawkę VAT czy rozstrzygnąć newralgiczne kwestie (np. jak zapłacić VAT, gdy producent nie otrzyma opakowania zwrotnego).
Twój VAT rozliczy Księgowy inFaktu
Utylizacja kas rejestrujących
Proponowane zmiany w VAT 2026 mają objąć także temat kas fiskalnych. Ministerstwo Finansów chce wprowadzić obowiązek utylizacji nieużywanych kas rejestrujących. Do tej pory podatnik musiał jedynie wyrejestrować urządzenie w urzędzie skarbowym. Po wyrejestrowaniu mógł je zezłomować lub oddać do regeneracji.
Nowe przepisy mają też wprowadzić obowiązek serwisowania kas wirtualnych czy nakładania kar za brak wyrejestrowania starych kas. Co więcej, w kasach rejestrujących będzie zakaz wymiany pamięci fiskalnej.
Co jeszcze może się zmienić w VAT?
Nowości dotyczące zmian w VAT w 2026 roku są o wiele szersze niż opisywane w tym tekście. Mają one dotyczyć JPK_VAT dla podatników bez siedziby w Polsce, likwidację obowiązku zapłaty VAT w ciągu 14 dni od wewnątrzwspólnotowego nabycia środka transportu oraz zmian w odmowie rejestracji czy wykreślaniu podatników VAT.
Musimy jednak poczekać na szczegółowy projekt ustawy – wówczas dokładnie przeanalizujemy nadchodzące zmiany.
Podsumowanie
Ministerstwo Finansów planuje wprowadzenie szeregu zmian w podatku VAT od 2026 roku. Główne propozycje obejmują wprowadzenie instytucji składu VAT, co ma uprościć procesowanie transakcji międzynarodowych, rozszerzenie odpowiedzialności solidarnej, co ma pomóc w walce z wyłudzeniami podatkowymi oraz umożliwienie sprawdzania statusu podatników VAT do 5 lat wstecz.
Nowelizacje przewidują także uproszczenia w wyrejestrowaniu podatników VAT oraz nowe obowiązki związane z kasami fiskalnymi. Propozycje te mają na celu zwiększenie efektywności i przejrzystości w zakresie rozliczania podatku VAT.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o zmiany w podatku VAT 2026 r.
Jakie zmiany w VAT mogą być wprowadzone w 2026 roku?
W 2026 roku może zostać wprowadzonych kilka istotnych zmian w VAT, w tym instytucja tzw. składu VAT, rozszerzenie odpowiedzialności solidarnej, nowe zasady rejestracji do VAT, możliwość sprawdzania statusu VAT kontrahenta do 5 lat wstecz. Dodatkowo, zmiany mogą dotyczyć również systemu kaucyjnego w VAT, obowiązków związanych z kasami fiskalnymi oraz rozwiązań dla podatników bez siedziby w Polsce w kontekście JPK_VAT. Więcej w naszym artykule.
Na czym polega wprowadzenie składu VAT?
Skład VAT umożliwia przedsiębiorcom zastosowanie zerowej stawki VAT dla dostaw i nabyć towarów oraz niektórych usług w ramach składu, co ma ułatwić proces handlowy. Podatek jest naliczany dopiero po zakończeniu procedury składu.
Jakie są proponowane zmiany w zakresie odpowiedzialności solidarnej?
Planuje się rozszerzenie odpowiedzialności solidarnej w VAT, obejmując nią więcej typów transakcji oraz usług, co ma ograniczyć wyłudzenia podatkowe.
Co zmieni się w rejestracji podatników VAT?
Od 2026 roku planuje się zniesienie obowiązku składania formularza VAT-Z przy wyrejestrowaniu firmy, co uprości proces zamykania działalności gospodarczej.
Czym jest nowelizacja dotycząca sprawdzania kontrahenta w bazie VAT do 5 lat wstecz?
Nowelizacja ma umożliwić sprawdzenie historii statusu podatnika VAT do 5 lat wstecz, co zwiększy bezpieczeństwo transakcji i możliwość dochodzenia roszczeń w przypadku nieprawidłowości.
Podziel się nim ze znajomymi
