Do czego służy druk ZCNA? W jakiej formie go przekazać? W jakim terminie i jak go wypełnić? Jakie kody mają tutaj duże znaczenie?

Zastosowanie ZUS ZCNA

Formularz ZUS ZCNA przeznaczony jest do:

  • zgłoszenia danych o członku rodziny dla celów ubezpieczenia zdrowotnego,
  • zgłoszenia utraty uprawnień do ubezpieczenia zdrowotnego przez członka rodziny zgłoszonego uprzednio na druku ZUS ZCNA lub ZUS ZCZA (używanym do czerwca 2008 r.),
  • dokonania zmiany / korekty danych dotyczących członka rodziny zgłoszonego na druku ZUS ZCNA lub ZUS ZCZA – w tym celu wypełnia się blok IV, w którym wyrejestrowuje się członka rodziny z nieaktualnymi / błędnymi danymi, oraz blok V, w którym zgłasza się członka rodziny z aktualnymi / poprawnymi danymi.

Pojęcie członka rodziny

Zgodnie z art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, pod pojęciem członka rodziny należy rozumieć : 

  • dziecko własne, dziecko małżonka, dziecko przysposobione, wnuka albo dziecko obce, dla którego ustanowiono opiekę, albo dziecko obce w ramach rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka, do ukończenia przez nie 18 lat, a jeżeli uczy się dalej w szkole, zakładzie kształcenia nauczycieli, uczelni lub jednostce naukowej prowadzącej studia doktoranckie – do ukończenia 26 lat, natomiast jeżeli posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub inne traktowane na równi – bez ograniczenia wieku,
  • małżonka,
  • wstępnych pozostających z ubezpieczonym we wspólnym gospodarstwie domowym.

Wypełnienie druku ZUS ZCNA

Poniżej przedstawię poprawne wypełnienie druku ZUS ZCNA. Blok I. DANE ORGANIZACYJNE  należy pozostawić pusty.

zcna 1

W części II. DANE IDENTYFIKACYJNE PŁATNIKA SKŁADEK uzupełniamy :

  • NIP płatnika (pole 01.),
  • PESEL płatnika (jeśli go posiada, pole 02.),
  • Numer REGON (pole 03.),
  • pola 04 i 05 – wypełnia się wyłącznie w sytuacji, gdy nie nadano numerów NIP, REGON lub PESEL albo jednego z nich,
  • nazwę skróconą płatnika, która została podana w zgłoszeniu płatnika składek lub we wniosku CEIDG-1 (pole 06.),
  • nazwisko płatnika (pole 07.),
  • pierwsze imię płatnika (pole 08.),
  • datę urodzenia płatnika (pole 09.).

zcna 2

W bloku III. DANE IDENTYFIKACYJNE OSOBY UBEZPIECZONEJ wpisujemy :

  • PESEL ubezpieczonego (jeśli go posiada, pole 01.),
  • pola 03 i 04 – wypełnia się wyłącznie, jeśli osoba zgłaszana / zgłoszona nie posiada numeru identyfikacyjnego PESEL,
  • nazwisko ubezpieczanego (pole 05.),
  • pierwsze imię ubezpieczonego (pole 06.),
  • datę urodzenia ubezpieczonego (pole 07.).

zcna 3

Ostatni blok IV. składa się z dwóch części A i B. IV.A. to DANE O CZŁONKU RODZINY OSOBY UBEZPIECZONEJ UPRAWNIONYM DO ŚWIADCZEŃ Z UBEZPIECZENIA ZDROWOTNEGO, natomiast IV.B. to ADRES ZAMIESZKANIA.

W części IV.A uzupełniamy :

  • 1 lub 2 w polu 01. w zależności od powodu składania druku,
  • datę uzyskania lub utraty uprawnień do ubezpieczenie zdrowotnego (pole 02.),
  • PESEL ubezpieczonego (jeśli go posiada, pole 03.),
  • pola 05 i 06 – wypełnia się wyłącznie, jeśli osoba zgłaszana / zgłoszona nie posiada numeru identyfikacyjnego PESEL,
  • nazwisko (pole 07.),
  • pierwsze imię (pole 08.),
  • datę urodzenie (pole 09.)
  • kod stopnia pokrewieństwa/powinowactwa (pole 10.),
  • w polu 11. – „X”, jeśli osoba zgłaszana do ubezpieczenia zdrowotnego pozostaje z osobą ubezpieczoną we wspólnym gospodarstwie domowym,
  • kod stopnia niepełnosprawności (pole 12.).

Natomiast w części IV.B wpisujemy adres zamieszkania, jeśli jest inny niż adres ubezpieczonego.

zcna 4

Kody stopnia pokrewieństwa i niepełnosprawności

Kod stopnia pokrewieństwa/powinowactwa składa się z 2 znaków. 

01

małżonek
11 dziecko własne, przysposobione lub dziecko małżonka
21 wnuk albo dziecko obce, dla którego ustanowiono opiekę, albo dziecko obce w ramach rodziny zastępczej lub rodzinnego domu dziecka
30 matka
31 ojciec
32 macocha
33 ojczym
40 babka
41 dziadek
50 osoby przysposabiające osoby ubezpieczone
60 inni wstępni pozostający z ubezpieczonym we wspólnym gospodarstwie domowym

Kod stopnia niepełnosprawności a składa się z 1 znaku.

Stopień niepełnosprawności
0 osoba nieposiadająca orzeczenia o niepełnosprawności lub osoba, która posiada orzeczenie i nie przedłożyła go płatnikowi składek
1 osoba, która przedłożyła płatnikowi składek orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności
2 osoba, która przedłożyła płatnikowi składek orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności
3 osoba, która przedłożyła płatnikowi składek orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności
4 osoba, która przedłożyła płatnikowi orzeczenie o niepełnosprawności wydawane osobom do 16. roku życia

Forma i termin przekazania

Płatnicy składek są zobowiązani do sporządzenia i przekazania do ZUS :

  • zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego członka rodziny na formularzu ZUS ZCNA w terminie 7 dni od dnia powstania uprawnień członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego,
  • zgłoszenia wyrejestrowania z ubezpieczenia zdrowotnego członka rodziny ubezpieczonego w terminie 7 dni od:
    • dnia ustania uprawnień członka rodziny do ubezpieczenia zdrowotnego, 
    • dnia wyrejestrowania ubezpieczonego z ubezpieczenia zdrowotnego (przez danego płatnika).

Płatnicy rozliczający składki za więcej niż 5 osób, są zobowiązani zgodnie art. 47a ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, do przekazywania dokumentów do ZUS w formie elektronicznej.

Natomiast odnosząc się do art. 47a ust. 2 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, płatnicy rozliczający nie więcej niż 5 osób, mogą druki przekazywać w formie dokumentów papierowych. Nie ma też żadnych przeciwwskazań, aby przekazywali je do ZUS elektronicznie.