W szczególnych przypadkach przepisy ustawy o podatku od towarów i usług dopuszczają możliwość wystawienia faktury przez nabywce jako tzw. samofakturowanie. W dzisiejszym artykule zapraszam do zapoznania się z informacjami związanymi z samofakturowaniem.

Czym jest samofakturowanie?

Co do ogólnej zasady fakturę sprzedaży wystawia sprzedawca. Natomiast ustawa o podatku od towarów i usług przewiduje także możliwość wystawienia faktury oznaczonej jako “samofakturowanie”. Jest to faktura wystawiana w imieniu i na rzecz dostawcy towaru lub usługodawcy przez nabywce danego towaru lub usługi. Przykładem transakcji objętej samofakturowaniem jest zakup produktów rolnych od rolnika ryczałtowanego przez czynnego podatnika VAT. Zgodnie z art. 116 czynny podatnik VAT wystawia wówczas Fakturę VAT RR, która zawiera oświadczenie:

“Oświadczam, że jestem rolnikiem ryczałtowym zwolnionym od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług.”

samofakturowanie

Szczególne zasady dokumentowanie transakcji przez nabywców reguluje art. 106d ustawy o podatku od towarów i usług. Aby transakcja mogła być rozliczona w ramach samofakturowania, strona wystawiająca fakturę musi być czynnym podatnikiem VAT, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze bądź w przypadku osób prawnych niebędących podatnikiem, który dokonuje nabycia towarów lub usługi od innego podatnika. Zgodnie z art. 106d ust 1 pkt 1-3 ustawy o VAT, samofakturowanie może dotyczyć jedynie:

  • dostawy towarów i świadczenia usług na terytorium kraju, eksportu towarów oraz wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów
  • zaliczek
  • dostawy towarów i świadczenia usług, w przypadku gdy dokonywane są przez polskiego podatnika a miejsce świadczenia jest terytorium państwa trzeciego

Faktura dokumentująca transakcje w imieniu i na rzecz dostawcy towaru lub usługodawcy powinna zawierać wszystkie elementy faktury sprzedaży oraz dodatkowo zgodnie z art. 106e ust.1 pkt 17 powinna zawierać słowo “samofakturowanie”

Dodatkowo strony transakcji, które chcą skorzystać z tej formy rozliczenia zobowiązane są do podpisania umowy, w której określą procedurę zatwierdzania faktur przez podatnika dokonującego sprzedaży towarów lub świadczącego usług. Umowę należy podpisać przed rozpoczęciem dokumentowania transakcji w sposób samofakturowania. Ustawa o VAT nie określa wzoru danej umowy, natomiast warto ją sporządzić zgodnie z ogólnymi wymogami formalnymi dla umów np. współpracy oraz przechowywać dla celów dowodowych w przypadku kontroli.