Przedsiębiorca, który prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą decyduje się na jej zamknięcie. Jakie na nim ciążą obowiązki? Gdzie i w jakich terminach należy złożyć dokumenty?

CEIDG

Pierwszy krokiem do tego, aby zamknąć jednoosobową działalność gospodarczą jest złożenie druku CEIDG-1. We wniosku zaznacza się informacje o tym, że działalność ma być wykreślona z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Druk należy złożyć w terminie 7 dni od dnia trwałego zaprzestania prowadzenia działalności.

ZUS

W sytuacji zaprzestania wykonywania działalności gospodarczej ZUS sporządza z urzędu dokument ZUS ZWPA (wyrejestrowanie płatnika składek) na podstawie danych z wniosku CEDIG-1, składanego jako zawiadomienie o zaprzestaniu działalności gospodarczej oraz kopii decyzji o wykreśleniu przedsiębiorcy z ewidencji. Wyrejestrowania płatnika składek dokonuje się w terminie 14 dni od zakończenia prowadzonej działalności.

Przedsiębiorca ma obowiązek w terminie 7 dni od daty ustania obowiązku ubezpieczeń (dnia zamknięcie działalności) wyrejestrować siebie (jako ubezpieczonego), a także osoby współpracujące z ubezpieczeń społecznych w ZUS. Stanowi o tym art. 36 ust. 11 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wyrejestrowania z ubezpieczenia społecznego, jak i zdrowotnego należy dokonać na formularzu ZUS ZWUA . Ponadto, gdy członkowie rodziny przedsiębiorcy zgłoszeni byli do ubezpieczenia zdrowotnego, to przedsiębiorca powinien wyrejestrować ich korzystając z formularza ZUS ZCNA.

Jako kod przyczyny wyrejestrowania (zarówno przedsiębiorcy, jak i pozostałych osób) należy podać 100 – ustanie tytułu do ubezpieczeń, natomiast jako dzień wyrejestrowania trzeba wpisać datę, od kiedy przedsiębiorca nie prowadzi już działalności gospodarczej (czyli dzień po ostatnim dniu prowadzenia działalności gospodarczej ).

likwidacja działalności gospodarczej

VAT

Zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług, czynny podatnik VAT zamykający działalność gospodarczą, zobowiązany jest do opodatkowania podatkiem VAT towarów, przy nabyciu których odliczył VAT. Dane te wykazuje w spisie z natury do celów VAT, sporządzanym na dzień zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu. Podstawą opodatkowania składników majątku zawartych w spisie z natury jest cena nabycia towarów lub towarów podobnych, a gdy nie ma ceny nabycia – koszt wytworzenia, określone w momencie dostawy tych towarów (na dzień likwidacji). Co ważne przepisy nie określają wzoru spisu z natury. Podatnik nie musi też wcześniej zawiadamiać naczelnika urzędu skarbowego o jego sporządzeniu, informację o dokonanym spisie z natury, o ustalonej na jego podstawie wartości i o kwocie podatku należnego, dołącza do deklaracji podatkowej składanej za ostatni okres prowadzenia działalności gospodarczej.

Według ustawy o VAT przez towary należy rozumieć, nie tylko towary handlowe, ale także wyposażenie, środki trwałe, grunty, energię.

Ważne

Przekazanie towarów z działalności gospodarczej od których odliczono VAT na potrzeby prywatne, rodzi te same konsekwencje co ich sprzedaż, czyli należy naliczyć VAT.

Kolejnym ważnym obowiązkiem odnośnie VAT jest zgłoszenie zaprzestania prowadzenia dzialalności opodatkowanej naczelnikowi urzędu skarbowego na druku VAT-Z. Wskazuje na to art. 96 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług.

W art. 14 ust. 2 określono, że podatnik zwolniony podmiotowo z VAT takiego obowiązku nie ma.

PIT

Jeśli chodzi o podatek dochodowy, to należy sporządzić dwa spisu : wykaz składników majątku i remanent towarów handlowych.

Pierwszy spis (remanent towarów) – zgodnie z § 27. ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26.08.2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, podatnik jest zobowiązany sporządzić i wpisać do księgi. Uwzględnia się w nim towary handlowe, materiały (surowców) podstawowe i pomocnicze, półwyroby, produkcje w toku, wyroby gotowe, braki i pozostałe odpady na dzień likwidacji dzialalności.

Spis z natury powinien być sporządzony w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony w podpisy osób uczestniczących w spisie – § 28. ust. 1 rozporządzenia. Elementy, jakie powinien zawierać są wymienione w § 28. ust. 2 rozporządzenia.

Odnosząc się do § 28. ust. 1 rozporządzenia, wyceny składników należy dokonać :

  • według cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych z dnia sporządzenia spisu, jeżeli są one niższe od cen zakupu lub nabycia,
  • według kosztów wytworzenia w odniesieniu do półwyrobów (półfabrykatów), wyrobów gotowych i braków własnej produkcji,
  • według wartości wynikającej z oszacowania uwzględniającego ich przydatność do dalszego użytkowania, gdy mowa jest o odpadach użytkowych, które w toku działalności utraciły swoją pierwotną wartość użytkową, wycenia się.

Podatnik jest obowiązany dokonać wyceny najpóźniej w terminie 14 dni od dnia zakończenia spisu z natury – § 29. ust. 6 rozporządzenia

Co bardzo ważne o zamiarze sporządzenia tego spisu z natury podatnik zobowiązany jest zawiadomić w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego w terminie co najmniej 7 dni przed datą sporządzenia tego spisu – § 28. ust. 4 rozporządzenia

Spis z natury musi być wpisany do księgi według poszczególnych rodzajów jego składników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało sporządzone odrębne, szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się łącznie z księgą. Określono to w § 29. ust. 5 rozporządzenia

W drugim spisie (wykaz składników majątku) – zgodnie z art. 24 ust. 3a ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku od osób fizycznych ujęte powinien zostać wszystkie towary, wyposażenie, środki trwałe.

Isotne jest, że nie został określony wzór dla wykazu składników majątku, należy w nim zawrzeć elementy wymienione w art. 24 ust. 3a ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku od osób fizycznych.

Ponadto podatnik nie jest zobowiązany do wcześniejszego zawiadomienia naczelnika urzędu skarbowego o sporządzeniu wykazu, nie masz też obowiązku składania sporządzonego wykazu do urzędu skarbowego.

Uwaga

Mimo zamknięcia działalności, po zakończonym roku podatkowym należy złożyć odpowiedni formularz PIT z uwzględnieniem przychodu/straty z działalności gospodarczej.

Matematyk, który ma ukończone studia w zakresie doradztwa podatkowego, zajmujący się księgowością i kadrami. Obecnie rozwiewa wątpliwości księgowych i przedsiębiorców na szkoleniach, webinarach i artykułach na blogach inFakt. W przystępny sposób opisuje trudne przypadki, które zna między innymi z prywatnej praktyki.