Wiele emocji szczególnie wśród osób pracujących za granicą wzbudza tzw. Konwencja MLI, która wprowadza możliwość zmiany umów o unikaniu podwójnego opodatkowanie w zakresie zastąpienia korzystnej dla podatników metody wyłączenia z progresją na metodę proporcjonalnego odliczenia.

Założenia konwencji MLI

Wielostronna konwencja podatkowa (Multilateral Instrument to Modify Bilateral Tax Treaties, tzw. konwencja MLI) to umowa podpisana 7 czerwca 2017 r. przez ponad 100 państw. W przypadku Polski zakłada ona zmianę zawartych przez nasz kraj 78 umów o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO).  Polska jako czwarte państwo złożyła w OECD dokument potwierdzający ratyfikację Konwencji MLI. Konwencja ma skuteczniej przeciwdziałać agresywnym optymalizacjom podatkowym na skalę międzynarodową powodujących transfer zysków za granicę w celu uniknięcia opodatkowania. Konwencja MLI pozwoli także uniknąć przedłużających się bilateralnych negocjacji UPO z każdym partnerem traktatowym, bowiem jej celem jest automatyczna zmiana zawartych przez dane państwo umów podatkowych.

Konwencja MLI a opodatkowane dochodów Polaków za granicą

Konwencja MLI w art. 5 umożliwia zmianę metody unikania podwójnego opodatkowania dochodów z metody wyłączenia z progresją na metodę odliczenia proporcjonalnego. Polska wybrała możliwość stosowania tego przepisu w stosunku do UPO, które Polska wskazała do objęcia Konwencją MLI, przewidujących jako metodę unikania opodatkowanie metodę wyłączenia z progresją. W praktyce jednak zmiana nastąpi wyłącznie w w przypadku gdy spełnione zostaną następujące warunki:

  • druga strona UPO również wskaże tę UPO do objęci Konwencja MLI;
  • druga strona UPO nie złoży zastrzeżenia o niestosowaniu wskazanego powyżej art. 5 Konwencji MLI ani też nie zablokuje możliwości zmiany metody przez Polskę;
  • Konwencja MLI wejdzie w życie, a zarówno Polska jak i druga strona dokonają jej ratyfikacji.

Konwencja MLI

Co w praktyce oznacza ta zmiana?

W umowach UPO, które obecnie zakładają opodatkowanie dochodów na zasadzie wyłączenia z progresją m.in. z Wielką Brytanią, Irlandią, Francją, Włochami, Belgią, Norwegią zastosowanie znajdzie metoda proporcjonalnego odliczenia.

Metoda wyłączenia z progresją oznacza, że dochód zagraniczny jest w Polsce wolny od podatku ale ma wpływ na wysokość stopy procentowej podatku, która będzie zastosowana do dochodów polskich. Natomiast metoda proporcjonalnego odliczenia polega na tym, że dochód zagraniczny podlega opodatkowaniu w Polsce a podwójnego opodatkowania unika się poprzez możliwość odliczenia podatku zapłaconego za granicą limitowanego dochodem uzyskanym za granicą. Zastosowanie drugiej metody oznacza zazwyczaj wyższy podatek jednak dzięki zastosowaniu ulgi abolicyjnej art. 27g ustawy o PIT, różnica wynikająca z zastosowania dwóch wspomnianych metod jest odliczana od podatku.

Zatem skoro ulga abolicyjna powoduje, że wysokość podatku przy zastosowaniu obu metod unikania podwójnego opodatkowania  jest taka sama, jakie zmiany wprowadza art. 5 Konwencji MLI? W przypadku osób mających rezydencję podatkową w kraju i pracujących za granicą jest to przede wszystkim obowiązek złożenia zeznania rocznego z osiągniętych za granicą dochodów. Do tej pory osoby, których jedyne dochody osiągane były w krajach, w stosunku do których zastosowanie miała metoda wyłączenia z progresją nie miały obowiązku rozliczenia się w Polsce (pomijam kwestie związane z ubieganiem się o zwrot podatku za granicą). Obecnie po zmianie metody na proporcjonalne odliczenie osoby takie będą miały obowiązek wykazania dochodów z pracy za granicą. Należy zwrócić uwagę, że zmiana ta nałoży na wielu podatników nowe obowiązki administracyjne a wyliczenie podatku przy zastosowaniu metody proporcjonalnego odliczenia jest bardziej skomplikowane. Należy mieć także nadzieję, że ustawodawca nie zmodyfikuje lub nie zniesie ulgi abolicyjnej, co doprowadziłoby do zwiększenia obciążeń podatkowych dla Polaków pracujących za granicą.