Przedsiębiorstwo zwykle skupione jest na pomnażaniu majątku i działaniach z tym związanych. Ale zdarza się, że z jakichś względów zostaje darczyńcą czy sponsorem. Czy te ze względu na dobrą wolę zarządu, czy potrzeby firmowego PR, przedsiębiorstwa dzielą się swoimi zasobami z innymi ludźmi, fundacjami, klubami sportowymi, kościołami i innymi organizacjami prowadzącymi działalność charytatywną i społeczną. Ogólnie można powiedzieć, że w przypadku, gdy niczego nie oczekujemy w zamian od osoby obdarowanej, nazywamy to darowizną. Jeżeli jednak wymagamy jakiś działań od beneficjenta naszej pomocy, jest to sponsoring.

DAROWIZNA A PODATEK

Pytanie „Czy mogę odpisać VAT od darowizny?” dość często spotyka się w chwili, gdy przedsiębiorstwo zdecyduje się na przeznaczenie części swoich zasobów na jakiś szczytny cel. Zdroworozsądkowe myślenie podpowiada, że od pomocy innym podatku nie powinno się płacić. Na gruncie prawa może to jednak wyglądać nieco inaczej. No i właśnie w ustawie o VAT mamy artykuł nakazujący nam opodatkowywanie tych towarów, które nieodpłatnie przekazaliśmy. Co prawda producenci żywności opodatkowani są na poziomie 0%, a jej sprzedawcy, w przypadku darowizny, naliczają jedynie 5%.

Ale jeśli chodzi o większość innych artykułów, to obowiązuje tu pełna stawka VAT. Rodzi to takie konsekwencje, że dla celów podatku dochodowego, będziemy mogli odliczyć sobie od podstawy opodatkowania, pełną kwotę darowizny, wraz z VAT. Aby można było rozliczyć w ramach PIT to co darowaliśmy, muszą być spełnione jeszcze inne warunki. Po pierwsze łączna suma darowizn do odliczenia w danym roku, nie może przekraczać 6% dochodu darczyńcy. Nie odliczymy podarunków na rzecz osób fizycznych, firm produkujących tytoń, napoje alkoholowe, energię oraz elektronikę. Jeżeli, tak jak ma to miejsce w przypadku produktów spożywczych, wliczyliśmy darowiznę w koszty uzyskania przychodu, to też jej w PIT nie odliczamy. Darowiznę też jakoś musimy udokumentować . A w ramach zeznania rocznego obie strony są zobowiązane do podania kwoty darowizny i kwoty odliczenia. Sprawa wygląda trochę inaczej w przypadku np. spółek i rozliczaniu podatku CIT, ale problem ten tu pominę.

SPONSORING A PODATEK

Zamiast przekazywania darowizn, firmy mogą umawiać się z różnego rodzaju instytucjami na świadczeniu przez nie pewnych usług, w zamian za dofinansowanie, czy przekazanie jakichś towarów. W najprostszym przypadku może to być przekazanie klubowi sportowemu pieniędzy, w zamian za wywieszenie reklamy firmy na boisku. Wówczas będziemy mieli do czynienia z umową o sponsoring. Sponsoring zdefiniowany jest właściwie jedynie przez ustawę o radiofonii i telewizji, co ma na uwadze zachowanie bezstronności mediów. W aktach prawnych nie ma wymienionego tego rodzaju umowy, jaką jest umowa o sponsoring i podlega ona regulacjom ogólnym związanym ze swobodą zawierania umów. Oznacza to, że traktujemy sponsorowaną firmę jako usługodawcę, który wystawia nam normalny rachunek lub fakturę za swoje usługi. Ważne jest to, żeby usługi świadczone w zamian za finansowanie, były na tyle istotne dla naszej działalności, aby fiskus nie potraktował tego jak darowiznę.

Przykładowo: sponsorujemy lokalny klub siatkówki. Jeżeli przekazana mu kwota wynosi kilka tysięcy złotych, a jedyne co otrzymaliśmy ze strony klubu to podziękowanie wyrażone na ładnym dyplomie, który możemy powiesić sobie w gabinecie, to może podpadać to pod darowiznę. Natomiast jeśli za daną kwotę klub zamówił sobie koszulki z logo sponsora, to bardziej prawdopodobne jest, że ta usługa ze strony klubu, zapewni nam jakąś reklamę i spełnienie wymogu ekwiwalentności usług. Można tu dzielić włos na czworo i zastanowić się czy np. reklama firmy robiącej specjalistyczne, elektroniczne komponenty dla przemysłu zbrojeniowego, na koszulkach klubu grającego w III lidze juniorów spełnia takie wymogi czy nie. Każda firma jednak ma pojęcie o tym jakie formy reklamy mogą jej przynieść korzyści i nie będzie miało problemu z odróżnieniem darowizny od sponsoringu. Przy umowie na sponsoring odliczamy sobie VAT, o ile uzyskaliśmy taką fakturę. Wydatki wliczamy do kosztów uzyskania przychodu. Należy jednak uważać, aby nie wpaść w kategorię wydatków reprezentacyjnych – np. zapraszając zdobywców pucharu na wystawne przyjęcie na ich cześć. Tego już sobie nie odliczymy, nawet gdy fotografie z drużyną i naszym logiem pojawią się w prasie i telewizji.